تفاوت کسری بودجه ایران وآمریکا

چه جوریه که آمریکا چندین هزار میلیارد دلار بدهی داره، کسری بودجه‌ چند صد میلیارد دلاری داره، چند صد میلیارد دلار تراز تجاری منفی داره، و با این وجود اقتصادش قوی و باثباته، ولی اقتصاد ایران با چند میلیارد دلار کسری بهم میر‌یزه؟!

 

1️⃣  بدهی آمریکا حدود ۲۲ تریلیون دلاره، ولی تولید ناخالص داخلیش ۲۱ تریلیون دلاره. یعنی بدهیش چندان بیشتر از تولید ناخالص داخلی نیست. این میزان بدهی البته زیاده، ولی بطور خطرناکی زیاد نیست.

 

این میزان بدهی مثل این می‌مونه که کسی که سالی ۴۰ میلیون تومان حقوق میگیره، یه وام ۴۲ میلیون تومنی هم داشته باشه.

 

 از اون ۲۲ تریلیون دلار بدهی، ۶ تریلیون دلارش بدهی به صندوق بازنشستگی امریکا و سایر نهادهای عمومی‌ست، و ۱۶ تریلیون دلار بقیه، بدهی به بخش خصوصیه. یعنی دولت آمریکا مثل کسیه که از وام ۴۲ میلیون تومنیش، ۱۱ میلیونش رو به باباش بدهکار باشه.

 از ۱۶ تریلیون بقیه، تنها ۶ تریلیون بدهی به خارجی‌هاست. یعنی بدهی خارجی امریکا کمتر از یک سوم تولید ناخالص داخلیشه.

 

2️⃣  کسری بودجه یکسال اخیر آمریکا حدود ۱ تریلیون دلار بوده، که کمی کمتر از رشد اقتصادی یکسال گذشته‌ست.  مادامی که این کسری بودجه کمتر از رشد اقتصادی باشه، خطرناک نیست. البته اینکه امسال کسری بودجه آمریکا اینقدر به رشد اقتصادی نزدیک شده نشونه بدیه، اما هنوز در حد خطرناکی نیست.

 کسری بودجه ایران، نه همیشه، ولی عموما بیش از رشد اقتصادیش بوده.

 

3️⃣  تراز تجاری آمریکا حدودا منفی ۵۰۰ میلیارد دلاره. منتها، حدوداً نصف این کسری تراز تجاری، صرفاً بخاطر یک پدیده حسابداری

به نام transfer pricing هست.

یعنی کسری واقعی نیست، بلکه حاصل بازی شرکتهای چندملیتی آمریکا با ارقام بجهت کسب منافع مالیاتی‌ست.

 

کسری تراز تجاری واقعی آمریکا کمتر از ۳۰۰ میلیارد دلار تخمین زده میشه.

اولاً این کسری فقط ۱/۴٪ از تولید ناخالص داخلی آمریکاست، که واقعا ناچیزه. ثانیاً با توجه به جایگاه دلار در معاملات بین المللی، کسری تجاری خیلی بیش از این هم برای آمریکا قابل حفظ کردنه. قطعا از دست دادن این جایگاه برای دلار، اون امتیاز رو از آمریکا میگیره. بهرحال، فعلا آمریکا فقط در حد ۱/۴٪ تولید ناخالص داخلی از این مزیت جایگاه دلار استفاده میکنه.

 

✍️  همون طور که هر یک از ما باید بدهی‌مون رو نسبت به درآمدمون بسنجیم، بدهی دولت‌ها، کسری بودجه‌شون، و کسری تراز تجاریشون، باید نسبت به اندازه اقتصادشون سنجیده بشه. در مطالعه این نسبت‌ها، می‌بینیم که بدهی و تراز تجاری آمریکا در حد خطرناکی نیستند و حتی نسبت کسری بودجه‌اش که داره نگران کننده می‌شه، هنوز از نسبت کسری بودجه ایران کمتره.

 

پس چرا میگن آمریکا در آینده ورشکست میشه؟ چرا همه منتظر رکود هستند؟ چرا بازار بورس آمریکا در حال سقوطه؟ پاسخ این سوالات موضوع پست‌های بعدیه.

وقایع اقتصادیه - پویا ناظران